Өдрөөс өдөрт нэг л ондоо болж байгаагаа мэдрэн
Үжин байн байн толины өмнө эргэлдэх болов. Өндөр ч биш, намхан ч биш
хэрнээ эгц гоолиг нуруу, цэцгийн иш шиг туяхан бэлхүүс, цээжийг нь
чимэн төмбийх жижгэвтэр хөх, нуруугаараа хотойж ирснээ тэрүүхэндээ
бондойсон өгзөг. Энэ бүхэн өөрт нь нэг л бахадмаар, хөөрхөн
харагдана.17 нас гэдэг хамаг гоо үзэмжийн цогцлол ажээ.Яг л ийм хөөрхөн
охин болохыг нь мэдээд,үргэлж охин насныхаа хөөр баяраар дүүрэн яваг
гэж бэлгэдэн эжий аав нь түүнд эртний монгол хэллэгээр “Охин” буюу
“Үжин” хэмээх тансаг нэрийг хайрлажээ.
Үжин угаалгын өрөөнд орох
бүрдээ өөрийнхөө хөөрхнийг улам тод мэдэрнэ. Анхилуун хөөстэй усанд
булхаж байхдаа гэзэг үс,нүүр хүзүүнээсээ эхлэн алгуурхан доошилсоор
бүхий л биеэ илбэж, хоёр хөөрхөн хөхөндөө хүрмэгц л ёс юм шиг өөрийн
эрхгүй жуумалзана. Анх хөх нь ургаж байх үед цээж нь хөндүүрлэдэг
байсан, эрэгтэй дүү нь тоглоомон дундаа санамсаргүй цохиход өвдсөндөө
уйлж, дүүдээ уурлахад,аав ээж нь эгчтэйгээ эвтэйхэн тоглосонгүй гэж
дүүг нь зэмлэн өөрийг нь өмөөрч байсан зэргийг бодох бүрдээ ингэж
инээмсэглэдэг ажээ.
Тэр үеийг бодвол хөх нь хөндүүрлэхээ больж, харин ч илүүлж таалуулмаар
ч юм шиг санагддаг болсон нь сонин. Хөхөө илэх бүрийд алганд нь нэг л
гоё таатай мэдрэмж төрнө. Алгаараа хөхнийхөө толгойг хөнгөхөөн
ирвэгнүүлж байснаа гараа доошлуулан бэлхүүс хэвлийгээрээ гулсуулж нууц
эрхтэндээ хүрмэгц хамаг бие нь ирвэгнэн сонин болохыг яана. Биологийн
багшийнхаа “Нөхөн үржихүйн”хичээлээр заасныг болон сонин хэвлэлээс
үзсэнээ санан “Тэр хэлүү нь яг аль юм бол оо…?” гэж зориг муутайхан
тэмтэрч үзнэ. Тэгээд олж байгаа ч юм уу?Үгүй ч юм уу? Бүү мэд… Гарынх
нь алга хуруу тэр хавьд нь хүрэх бүрийд нэг л таатай. Үжин энэхүү
мэдрэмжийг юутай ч зүйрлэж чадахгүй алмайрна. Тэгээд л гуя хөл,шилбээ
илбэж улмаар буцаагаад л дээшлүүлэх зэргээр өөрийгөө гайхаад судлаад
барахгүй. Дараа нь хийх ажил, хичээл даалгавартай, тэгээд ч ус нь
хөрчихдөг болохоор яалт ч үгүй уснаас гарна.
Ийм л нэг догдолж гэгэлзсэн сонин үедээ тэрээр хоолойны мах
авахуулахаар эмнэлэгт хэвтлээ. Орой бүр найзуудтайгаа таксофоноор
ярина. Ингэж явахдаа нэг залууг олж харжээ.
Дунд зэргийн нуруутай, өтгөн хөмсөг дороос ухаалгаар нухацтай ширтсэн
усгал бор нүдтэй, нүдэнд дулаахан тэр залуу Үжинг утсаар ярьж байхад
дөхөн ирснээ ярьж дуусахыг нь хүлээв бололтой арваад алхмын зайд
зогсов. Үжин ирж явахаас нь л шууд анзаарсан бөгөөд цаанаа л нэг эр
хүнийх гэмээр итгэлтэй алхаа, нэвт шувт мэдэрч байх шиг дэндүү ухаалаг
дөлгөөн нүдийг нь хармагц зүрх нь зогсох шиг болсноо цохилт нь түг
түгхийн түргэсч хэнтэй юу ярьж байснаа ч мартаж орхисон нь үнэхээр
гайхалтай.
Үжин урьд өмнө эрэгтэй хүнийг хараад ингэж догдолж байсан нь үгүй
билээ. Бушуухан л …”Баяртай” ч байхгүй харилцуураа өлгөөд , алгуурхан
холдохдоо хажуугийн цонхоор харж байгаа дүр эсгэн зогсов. Нөгөө залууг
утсаар ярьж эхэлмэгц сонсоод ухаан алдах шахлаа. Хүнгэнэсэн баргил,
намуун тогтуун ямар гоё дуу хоолой вэ? хэмээн сэтгэлдээ “ Дуу алдан”
шагширсаар байв. Энэ мөчөөс эхлэн сэтгэлээс нь тэр залуу гарсангүй.
Ангийнх нь хөвгүүд төгсөх ангид ороод их л өсгөлүүн том болсон л юм шиг
санагдаж байсансан. Гэтэл одоо юу вэ? Энэ залуугийн дэргэд тэд үнэн
жолдоно. Үжин биеэ барьж дийлэхгүй, залуугийн хэвтсэн мэс заслын тасаг
хавиар эргэлдэн, албаар тааралдаж, эхлээд инээмсэглэн, сүүлдээ
мэндэлдэг болж, улмаар үг өдөн танилцаж ,ойр зуурын юм ярьдаг болсноор
сэтгэлийнх нь шаналал намдсангүй ээ.Харин ч эсрэгээр улам л асан
дүрэлзэж, нойр хоолоос гартлаа түүнийг л бодох болов. Ядаж байхад
Бадрах , Үжинг ер “Эмэгтэй” хүн чинээ санахгүй яг л дүү шигээ харьцах
нь бүр ч гачлан. Тэгээд ч залуугийн эхнэр хүүхэдтэйг эргэлтийн үеэр
мэдсэн хэрнээ сэтгэлээ татаж дийлсэнгүй, хэд хэдэн орой, орондоо
Бадрахын эхнэрийн азтайг атаархан бодох тусам хоолой дээр нь нэг юм
тээглэн горойж, нулимсаа асгаруулан гашуунаар уйлж ч үзлээ. Ингэж Үжин
охин анхны дурлалтайгаа учрах нь тэр ээ. Тэгээд бүр эхний харцаар,
эхнэртэй хүнд шүү!
Үжин хайртай хүндээ юугаа ч хайрламааргүй санагдавч яахаа мэдэхгүй, хий
дэмий л хагалгаанд орсноос нь хойш Бадрахад жижигхэн илгээмж явуулдаг
болов. Илгээмжийг нь Бадрах хэнээс ирж буйг нэг их сонирхохгүй юм шиг
байснаа сүүлдээ Үжинг гадарласан бөгөөд нэг их баярласан ч гүй,
дургүйцсэн ч гүй, ахын бууриар хандах нь хэвээр байлаа. Тоотой
хугацаатай эмнэлгийн ор хоногууд дуусахад Үжин гэртээ гарч, Бадрах
хагалгааны дараах сувилалд явав. Үжин гэртээ ч сэтгэл нь тогтохгүй,
ангийнхнаасаа ч дайжин, гав ганцаар “Бадрахыг” л бодон гиюүрч мөрөөдөх
нь ихэслээ. Түүний алхаа гишгээ, харц хөдөлгөөн, дуу хоолойг нь бодох
бүр шимшрэн санаа алдана. Шөнө нойр нь хулжин өөрийгөө Бадрахтай хамт
байгаагаар төсөөлөн,…ямар байдаг бол…? Мэдэхгүй тэр зүйлийг ганцхан
дурласан түүнээсээ л мэдрэхсэн гэж хүснэ.
Үжин, Бадрахыг хоёр ч удаа эргэсэн юм. Гуравдахиа бүр зориглож байгаад
зориуд оройтож очлоо. Хоёул ярьж суусаар бүрэнхий болгочихов.Өвлийн
тэсгим хүйтнээр өөрийг нь зориод ирсэн дүүгээс нь өөрцгүй Үжинг “taxi”
дуудаад явуулчихаж зүрхлээгүй Бадрах , охиныг нэг өрөөнд цуг байдаг
хүнийхээ өвөрт хийлтэй нь биш хөнжлөө өгч хажуудаа хэвтүүлээд ,өөрөө
бүтээлэг нөмрөн унтахаар боллоо. Хэдийгээр хөнжил тусгаар ч ид насны
залуу хүн, тэр тусмаа эхнэрээсээ хол эмнэлгээр олон хоног явсан
болохоор дэргэд нь дуугарах ч үгүй буруу харан, туулай шиг хяран хэвтэх
охиныг “Эр хүнийхээ зөн совин-д дийлдэн, өөр лүүгээ татан эргүүлж,
хацар дээр нь үнсэхэд охин эсэргүүцсэнгүйд улам цаашлан уруул дээрээс
нь үнсэж эхлэв.Үнсэлтээ үргэлжлүүлсээр, хувцсыг нь аажуухан тайлж
улмаар үс хацар, хөх бэлхүүс хэвлийг нь илбэн, үнсэж эхлэхэд охинд
угаалгын өрөөнийхөөс нь илүү гоё мэдрэмж төрөн, дотуур хувцсыг нь
тайчихад ч эсэргүүцсэнгүй, Бадрахын үнсэлтэнд бүрэн автагдсан байв.
Ийнхүү ухаангүй дурласан Үжин охин өөрийн мэдэлгүй бүхий л биеэ түүнд
даатгалаа. “Хайр” гэдэг “Татгалзлаас” хүчтэй ажээ. Юу болоод байгааг ч
бүрэн ухаарч амжилгүй охин хоромхон зуур залуугийн тачаалд автлаа.
Тэгтлээ хүсээд байсан …гэдэг тэр зүйл нь тэсэхийн аргагүй өвтгөхөд ч
нулимсаа бөмбөрүүлэн, чив чимээгүй чичрэн хэвтэж байхдаа Үжин охин “Би
хайртай юм чинь” хэмээн өөрийгөө зөвтгөж байлаа. Нэг их гоё
эхлээд,гашуун өвдөлтөөр дууссан ахиад давтагдахгүй тэр агшин Үжинг бүр
мөсөн хоосруулах шиг санагдахад нулимс нь улам ч ихээр асгарав. Бадрах
босож,
-Чи угаалгын өрөө орох уу? хэмээн халаатаа өгөхөд Үжин
- За ч гэсэнгүй, авч нөмрөөд явсны хойгуур даавуун дээрх цусан толбыг харсан залуу цочиж ирэнгүүт нь:
-Юм чинь ирчихсэн юм уу? гэхэд
-Үгүй ээ, би урьд ингэж үзээгүй юм л даа гэхэд онгон байсныг мэдэж
балмагдахдаа Бадрах “Өөрөө гүйгээд ирсэн охиныг яалтай ч билээ, ингэлээ
гээд тохиолдлын ганц хавьтлаас болж, хүү охин хоёрынхоо ээж, анхны
ханиа гомдоон сална л гэж байхгүй, за ер нь одооны охид их нээлттэй
нүүрэмгий болчихсон юм байна ш дээ, миний буруу гэж юу байх вэ дээ, би
ямар хайртай дуртай хүрээд ир гэж өөд уруу татсан биш гэх зэргээр
өөрийгөө зөвтгөн бодов. Үжинд нэг л гомдолтой санагдан, ичсэндээ
хувцсаа хурдхан өмсөхөд бие нь тэр чигээрээ хөндүүрлэж байлаа. Тэд
хэсэг чимээгүй сууснаа Бадрах:
-Ах нь амьдралтай, эхнэр хүүхэдтэй хүн ш дээ хэмээн ам нээхэд Үжин:
-Би мэднэ ээ,таны амьдралд саад болохгүй ээ гэхдээ хоолой нь чичрэв.
Үүрийн харанхуйд эхний автобусаар амжиж харихаар гарахад Бадрах хацраас
нь чимхэн өхөөрдөнгүй,гэмшингүй инээмсэглэсээр үдлээ.
Ард нь хаалга хаагдмагц ,сувиллын бүдэг гэрэлтэй зэвий даасан урт
хонгил угтав. Нэг л ганцаардмал уйтгартай амьдрал өөрийг нь угтах шиг
совин татаж, дуусашгүй мэт санагдах тэр л хонгилоор гарах хаалга чиглэн
явж байхад Үжингийн дотроос хэн нэгэн “Одоо чи “Охин” биш .Охин нас
чинь ийм үнэ цэнэгүй гэж үү? Эхнэр хүүхэдтэйг нь мэдсээр байж чи яаж
байна аааааа?!…..” гэж хашгичин зүрхийг нь сэгсчих шиг дотор нь
харанхуйлан гуйвахад хана түшин түр амсхийв. Гэтэл ахиад л өөр нэг хүн
“Одоо яая гэх вэ? Чи хайртай биз дээ? Тэгээд л хайртай хүнээсээ
амьдралыг ухаарлаа, юунд нь харамсаад байгаа юм бэ? Чиний анхны хайр
биз дээ” хэмээн учирлах шиг болоход самсаа нь шархиран халуун нулимсаа
асгаруулан, хязгааргүй гэмшил гуниг, зөрчил ухаарал тээсээр сувиллын
гол хаалгаар гарч, өвлийн хүйтэн агаарыг өм цөм залгилан чимээгүйхэн
эхэр татсаар, автобусны буудлын зүг гунигтайхан алхлаа.
Бадамбазарын Оюунаа
Сэтгэгдэлгүй байна